Vast of dynamisch contract na 2027? Zo kies je écht

Vanaf 1 januari 2027 is salderen voorbij. Dat verandert de rekensom onder je energiecontract volledig — vooral als je zonnepanelen hebt. Hier lees je, zonder verkooppraatje, welk contract bij jou past.

Het korte antwoord

Heb je zonnepanelen? Dan is een dynamisch contract na 2027 bijna altijd gunstiger dan vast of variabel. Bij vaste en variabele contracten eten de terugleverkosten je opbrengst op — je houdt vaak minder dan 1 cent per kWh over. Bij een dynamisch contract krijg je de echte marktprijs, meestal zonder terugleverkosten.

De belangrijkste verschuiving: na 2027 telt zelf gebruiken veel zwaarder dan terugleveren. Een dynamisch contract helpt daarbij, maar het loont het meest als je je verbruik kunt verschuiven of een thuisbatterij hebt.

Wat verandert er precies in 2027?

Tot nu toe kon je met de salderingsregeling de stroom die je overdag teruglevert wegstrepen tegen de stroom die je 's avonds gebruikt. Eén op één, tegen hetzelfde tarief. Heel gunstig.

Op 1 januari 2027 stopt dat. Niet geleidelijk, maar in één keer. Je krijgt in plaats daarvan een terugleververgoeding: wettelijk minimaal de helft van het kale leveringstarief.

Het venijn zit in het verschil tussen zelf gebruiken en terugleveren. Een kWh die je zelf gebruikt is straks zo'n 25 tot 30 cent waard — dat is wat je anders van het net zou betalen, inclusief belasting. Diezelfde kWh terugleveren levert straks vaak maar rond de 1 cent op. Dat gat van bijna dertig keer is het hele verhaal.

Vast of variabel: de verborgen adder

Een vast of variabel contract geeft je één ding: rust. Je weet wat je per kWh betaalt, de prijs schommelt niet elk uur. Voor wie geen zin heeft in gedoe klinkt dat prettig.

Maar met zonnepanelen zit er een adder onder het gras: de terugleverkosten. Bijna alle aanbieders van vaste en variabele contracten rekenen die inmiddels. De vergoeding die je krijgt voor teruggeleverde stroom wordt grotendeels — of helemaal — opgegeten door de kosten die ze je ervoor rekenen.

Netto houd je bij een vast of variabel contract vaak minder dan 1 cent per kWh over op je teruglevering. Bij sommige leveranciers kom je zelfs negatief uit. Je koopt dus zekerheid over je verbruikstarief, maar je teruglevering is straks bijna niets meer waard.

Dynamisch: de echte marktprijs

Bij een dynamisch contract betaal je elk uur — sinds 2025 zelfs elk kwartier — de actuele marktprijs voor stroom. Die schommelt: 's nachts en op zonnige middagen goedkoop, in de avondpiek duurder.

Het grote voordeel voor zonnepaneelbezitters: bij de meeste dynamische leveranciers betaal je geen terugleverkosten. Je krijgt gewoon de marktprijs voor wat je teruglevert. Dat levert onder de streep vaak een veelvoud op ten opzichte van een vast contract.

De verschillen tussen leveranciers zitten in de vaste maandkosten (grofweg tussen de 4,50 en 7,50 euro) en in wat ze met je teruglevering doen. Eén kanttekening: dynamisch vraagt iets meer van je. Het loont het meest als je je verbruik kunt sturen — of dat automatisch laat doen met een thuisbatterij of slimme laadpaal.

De echte sleutel: zelf gebruiken

Welk contract je ook kiest, na 2027 geldt één gouden regel: elke kWh die je zelf gebruikt, is meer waard dan een kWh die je teruglevert. Zelfverbruik is de nieuwe koning.

Dat betekent niet dat je je leven moet omgooien. Draai je wasmachine, vaatwasser en droger overdag als de zon schijnt. Laad je elektrische auto op de momenten dat je panelen produceren. En overweeg een thuisbatterij als je veel overhoudt en het 's avonds nodig hebt.

Vast versus dynamisch, naast elkaar

De vuistregel in één tabel. De echte som — met jouw dak, huishouden en gedrag — duurt twee minuten.

Twijfel je nog? Vier vragen

Loop ze van boven naar beneden door; stop bij de eerste die je raakt.

De valkuil bij elk van de drie

Bij vast: de welkomstbonus. Die zit verrekend in het getoonde maandbedrag, wordt pas aan het eind uitgekeerd en verstopt vaak hogere tarieven of vastrecht. Bij variabel: terugleverkosten die per leverancier stilletjes verschillen. Bij dynamisch: rekenen met de gemiddelde beursprijs voor je teruglevering — terwijl zonnestroom op goedkope uren komt en dus minder vangt. Wij rekenen met dat eerlijke, lagere getal.

Wat past bij jou?

Drie herkenbare situaties, drie richtingen.

En soms is het antwoord: blijf gewoon zitten

Even tegen de stroom in, want dit hoor je nergens anders. Overstappen is niet altijd nodig. Zit je al bij een goede dynamische leverancier? Dan hoef je waarschijnlijk niets te doen.

Zit je nog vast in een lopend contract? Let dan op de opzegvergoeding — soms kost weglopen meer dan de overstap oplevert. Overstappen om het overstappen is precies de val waar de hele energiemarkt op draait. Wij verdienen aan een overstap, en tóch adviseren we soms om te blijven. Dan verdienen wij niets. Dat is geen foutje — dat is het punt.